16 mar 2026
13 mar 2026
kwitną bazie
Piotr Stachiewicz, Bazie, pocztówka z 1939 r.
kwitną bazie kwitną leszczyny
sypie się złoty pył
w czarną ziemię wnika ziarno
wczesny marcowy świt
rozbrzmiewa ptasim śpiewem
jeszcze tylko kilka dni
powrócą z daleka bociany
do starych gniazd
czajki zakołują nad łąkami
wiatr poniesie krzyk
kwitną bazie kwitną leszczyny
słychać pszczeli szum
w zręcznych dłoniach czas ucieka
w tyglu topi się wosk
kolorowe wzory na pisankach
zapełniony kosz
bibułowe wstążki falują na wietrze
palmami porasta stół
zielenieje młode zboże
w słoju biały żur
kwitną bazie kwitną leszczyny
jękliwy wzywa dzwon
na krzyżowej drodze w pokorze
klęka hardy lud
cóżem ci uczynił niewdzięczny
żeś mnie wydał na śmierć
płaczą gorzko matki z Maryją
ukradkiem ocierają łzy
czy nam jeszcze na radosne Alleluja
wystarczy dni
10 mar 2026
Ciekawostki z historii
Nawet nie wiedziałam, że Dzwola ma takie historyczne zasługi w gospodarce. "Gazeta Polska" z maja 1888 roku zestawia najstarsze zakłady przemysłowe w Guberni Lubelskiej. I tu niespodzianka: browar w Dzwoli założony w 1805 roku był drugim pod względem czasu powstania. Zaraz za nim chronologicznie uplasowała się fabryka papieru Modliborzycach - data założenia 1808 rok.
"Głos Lubelski" z 1923 roku przedstawiał obszerną relację z Pierwszej Wystawy Architektonicznej w Lublinie, która rozpoczęła się 8 kwietnia. Prezentowano na niej zdjęcia budowli z kraju, fotografie pomników z Kresów Wschodnich, akwarele i rysunki. Wśród prac architektów z całej Polski zainteresowanie wzbudziły projekty Kolegium Jezuickiego w Lublinie i kościoła w Dzwoli Ignacego Kędzierskiego. "Kurier Warszawski" oraz "Express Lubelski i Wołyński" z 1935 roku odnotowały konsekrację kościoła parafialnego w Dzwoli przez J.E. Biskupa Adolfa Jełowickiego. Podkreśla się przy tym, ogromną rolę proboszcza, księdza Piotra Paneckiego.
O uruchomieniu agencji pocztowo-telekomunikacyjnej w Dzwoli informował Lubelski Dziennik Wojewódzki z 1 czerwca 1937 roku. Pieszy posłaniec miał obsługiwać Dzwolę i Frampol.
Dzisiaj dzwolskiego browaru nie ma, a listonosz na szczęście już nie chodzi piechotą.
4 mar 2026
O zaproszeniach
Przeglądając różne formy zaproszeń...
(zaproszenie Koła Gospodyń Wiejskich z 1939 r.)
... można zauważyć określone wymagania w kwestii stroju, opłat, składek lub uściślenie celu, gdy np. jest to zaproszenie na bal charytatywny. Są zaproszenie imienne i ogólne dla wszystkich zainteresowanych:
(zaproszenie na akademię rocznicową z 1938 roku)
Zaproszenie skierowane do określonej grupy, członków stowarzyszenia lub organizacji:
(zaproszenie z 1931 roku)
Do niecodziennych znalezisk należy zaproszenie na pogrzeb:
Co prawda był to pogrzeb poczytnej i wówczas dobrze znanej pisarki. Niemniej rzadko spotykane.
Bywają oryginalne artystyczne zaproszenia, jak do słynnego kabaretu Zielny Balonik:
Autorem grafiki był Witold Wojtkiewicz, rytownik i malarz, jeden z założycieli kabaretu. Pierwsze wystąpienie Zielonego Balonika miało miejsce 7 październik 1905 roku w Jamie Michalikowej. Spotkania odbywały si w soboty. Wstęp był wolny, ale tylko dla zaproszonych gości. Specjalne zaproszenia z niepowtarzalnymi karykaturami przygotowywane były na każdy wieczór.
Szczególnie ozdobne zaproszenia na bale i rauty zawierały szczegółowe wymagania np. w kwestii stroju:
(zaproszenie na bal maskowy z 1909 roku, autor grafiki Jan Bukowski)
Niektórzy zaś mogli otrzymać bardzo tajemnicze zaproszenie w tajemniczej sprawie wielkiej wagi:
Zaproszenia, zwłaszcza na prywatne spotkania, bywały nieraz polem do żartów. Wojciech Dzieduszycki otrzymał kiedyś zaproszenie z adnotacją: O. o. u. s. - co tradycyjnie znaczyło: O odpowiedź uprasza się. Dzieduszycki, skądinąd autor tekstów kabaretowych, nie omieszkał potraktować tego jako wstęp do żartu i odesłał zaproszenie z adnotacją: D.u.p.a. - co miało oznaczać: Dziękuję uprzejmie, przybędę akuratnie. Nie wiem tylko, czy adresaci odpowiedzi właściwie ją zrozumieli.
24 lut 2026
El...y i lutowe rocznice
Niby człowiek wie, że Adam Asnyk posługiwał się różnymi pseudonimami, w tym El...y. Jednak wiedzieć, a zobaczyć, jak wyglądało to w prasie II połowy XIX wieku, to zupełnie różne sprawy. Doprawdy, jest w tym jakaś atmosfera radosnej tajemnicy, gdy czytam wiersz w gazecie z 1876 roku podpisany "El...y" i wiem, że za kilka lat ten autor napisze cykl "Nad głębiami".
Z lutym datami urodzin i śmierci związany jest Zygmunt Krasiński. Urodził się 19 lutego 1812 roku, zmarł 23 lutego w 1859. Znalazłam ciekawostkę z roku jubileuszu stulecia urodzin poety, czyli 1912.
Stulecie urodzin uczczono także nabożeństwem żałobnym. Piękne! Ciekawe czy dzisiaj gdzieś organizując rocznicowe uroczystości naszych wieszczów czy innych artystów, pamięta się o wymiarze religijnym?
19 lut 2026
trochę popiołu
Popiół są nasze słowa Szarzyński, Morsztynie
Fragment wiersza Urbana Michała Szostowicza z 1788 roku
I co z popiołu wyjmę, to w popiele ginie.
Jarosław Marek Rymkiewicz
13 lut 2026
11 lut 2026
Rocznica i doniesienia z przedwojenne prasy
W 1920 roku miały miejsce symboliczne zaślubiny Polski z morzem. 10 i 11 lutego zaślubiny celebrowano w Pucku i Wielkiej Wsi. Wielu malarzy uwieczniło ten moment na obrazach. Jednym z nich był Wojciech Kossak, którego obraz zaślubin z 11 lutego z centralną postacią generała Hallera wydano w formie pocztówki.
"Ziemia Lubelska" z 11 lutego 1931 roku - kiedy to tak samo jak w roku obecnym 11 lutego wypadał w środę - donosiła o następujących wydarzeniach:
- w kinie "Corso" "wielka uczta Miłośników X Muzy" - film "Janko Muzykant" na podstawie noweli Henryka Sienkiewicza w reżyserii Ryszarda Ordyńskiego; był to jeden z pierwszych polskich filmów dźwiękowych, aczkolwiek dialogi bohaterów pokazywane są na planszach jak filmie niemym, ale film miał zsynchronizowaną ścieżkę dźwiękową z piosenkami, gdyż był to film muzyczny; poza tym losy bohatera nie kończ się tragiczni jak w noweli Sienkiewicza - Janko po okresie pobytu w poprawczaku zrobił karierę skrzypka; w roli starszego Janka - Witold Conti, a w innej roli występuje także Adolf Dymsza;
- w kinie "Apollo" film z Gretą Garbo - "Pokusa"
- we czwartek 12 lutego w państwowym Gimnazjum im. Stanisława Staszica Wieczór Wergiliański - dla uczczenia 2000. rocznicy śmierci wielkiego poety; w programie przewidziane przemówienia, deklamacje i inscenizacje;
- zapowiedź występu Hanki Ordonówny - w Teatrze Miejskim w piątek 13 lutego;
- ogłoszenie o ostatnim balu karnawału w niedzielę 15 lutego oraz tzw. śledziku - 17 lutego, we wtorek w klubie urzędników SUP - wstęp 3 zł, dla członków klubu - 2 zł; SUP to Stowarzyszenie Urzędników Państwowych - organizacja powołana 14 października 1919 roku
- zapowiedź koncertu Ignacego Jana Paderewskiego w Rzymie w Augusteum, brak dokładnej daty;
- doniesienie o łobuzerskich bandach i lubelskich awanturnikach, którzy w czasie karnawału nocą wszczynają pijackie burdy i zakłócają spokój obywatelom.
Etykiety:
historia i współczesność,
malarstwo,
okolice literatury,
regionalnie
8 lut 2026
3 lut 2026
diamentowy pył
iskrzy w powietrzu pył diamentowy
zima rozściela białe prześcieradła
w świetle księżyca śnieżne widziadła
bezszelestnie wyruszają na nocne łowy
pod śniegiem bruzdy kruszą się na połowy
z zastygłego zimową wiecznością mokradła
w głodne szczeliny ziemi ciemność opadła
i zamknąwszy oczy na firn złożyła głowę
czas nieustannie obraca się w przeszłość
pomiędzy niebem a ziemią wschodem i zachodem
spełnia się nieuchronna konieczność
spadamy jak pył diamentowy skuty mrozem
łudząc się jeszcze że przed ostatnim tchnieniem
odnajdziemy własne przeznaczenie
Publikacja na portalu Poeci w sieci
Subskrybuj:
Komentarze (Atom)





.jpg)





.jpg)








