27 sie 2026

Jej noce coraz krótsze - cz. 2

        Co to były za noce…o, bogowie, boginie, co za noce!... Nocne wystawy, nocne muzea, nocne koncerty, nocne czytanie. Każda taka noc była za krótka na sen. Nocy bowiem nie mierzy się od zmierzchu do świtu, tylko długością snu. A sen był czasem zmarnowanym. Taka była zachłanna. Słowa, kolory, światła, muzyka, taniec... Noce na szlakach kultury. Zadzierała głowę na zatrzymane w locie balony, niosące w koszach kukiełki, lalki, których główki spoglądały z góry na przechodniów na pewno z poczuciem wyższości. Balonów jest kilkanaście, pod każdym co rusz zatrzymuje się grupka robiących zdjęcia. Niemożebny korek pieszych zatrzymuje falującą masę turystów. Impreza dopiero się rozkręca.

              Tańce. Obok nuty ludowej, egzotyczne rytmy afrykańskie, brazylijskie, kubańskie. Groove Onkels grają muzykę z odzysku. Instrumentami są śmietniki, butelki, doniczki, puszki. Chóralne śpiewy u Dominikanów z ambitnym programem: Stabat Mater Pergolesiego, Lacrimosa Mozarta, Alleluja Haydna, pieśni a cappella Gorczyckiego. Gospel ściąga tłumy do kościoła jezuitów. Na szerokim deptaku wypoczynkowy salon prasowy. Fotele, kanapa, stoliki obklejone gazetami. Natłok informacji ze współczesnych mediów. Nie da się wszystkiego przeczytać, obejrzeć, przetrawić, wchłonąć. Setki wydarzeń w ciągu jednej nocy. Dokąd iść? Co zobaczyć? W jakiej kolejności? Cała noc na to, by się w tym odnaleźć. Decyduje przypadek. Lub niemożność rezygnacji. Bo nie można sobie darować zobaczenia ikon Nowosielskiego.

              Przez całą noc wszystkie drogi prowadzą do… Rzymu? Nie, do muzyki. Najpierw koncert kameralny kwintetu instrumentów dętych blaszanych, czyli dwie trąbki, róg, puzon i tuba, a w porywach na zmianę jeszcze waltornie. Cokolwiek oryginalnie brzmi Chopin na trąbkach. Krótka przerwa i następny w kolejce koncert symfoniczny. Symfonia g-moll Mozarta,  V Symfonia Beethovena, Tańce połowieckie Borodina,  I Symfonia D-dur Mahlera, IX Symfonia Dwořaka, Ognisty ptak Strawińskiego. Program marzeń. Piątej Beethovena nie trzeba zapowiadać, wszyscy znają, nawet jeśli o tym nie wiedzą. Niesamowita atmosfera I Symfonii Mahlera, zwłaszcza części III z wyrazistym rytmem, z jakimś takim ugrzęzłym, upiornym, ale i podniosłym marszem żałobnym sprawia, że czas - jak to możliwe tylko w muzyce – staje w miejscu. Wtedy noc kurczy się do jednego taktu symfonii. Myślała o samym Mahlerze i jego niespełnionych nadziejach; myślała o poetach mordowanych przez zjadaczy chleba,  o tym, że sprzeczne ciała zbija się aż ćwiekiem i łzach potęgi drugiej. Tak, to musiało być sześć kontrabasów, sześć wiolonczel i cała smyczkowa plejada, żeby wyrazić tytanicznego ducha sprzeciwu.

              Nie można stanąć. Trzeba iść. W greckich, ormiańskich,  kaukaskich pieśniach cerkiewnych, modlitwach, dziękczynieniu zespołu Kairos słychać kroki plemienia szukającego nowego miejsca na swoje namioty, tupot stada owiec pędzonego na wypas, szeroki oddech wytchnienia pod nocnym niebem gwiazd. Fantastyczne zgranie męskich głosów, rewelacyjna gra na oryginalnych, egzotycznych instrumentach, charyzmatyczny dyrygent. Śpiew prowadzi przez góry Kaukazu i azjatyckie stepy. Takich pieśni nie stworzy lud osiadły, zasiedziały, nieruchawy. To pieśni nomadów, wędrowców, pieśni pielgrzymów. Jest coś majestatycznego w śpiewie mężczyzny, który w obliczu Boga rezygnuje ze stereotypowego wizerunku macho i dziękuje za to, co nie jest od niego zależne. Mężczyzna, który tak potrafi śpiewać, to mężczyzna idealny.

12 komentarzy:

Andrzej Włodarczyk pisze...

Najbardziej podoba mi się to, że nie próbujesz na siłę dopowiadać wszystkiego za bohaterów. Dzięki temu ta historia zostawia pewien niedosyt i człowiek sam zaczyna się zastanawiać, co właściwie wydarzy się dalej. Czekam na kolejną część.

emberiza pisze...

Cieszę się, że ten sposób prowadzenia narracji Ci odpowiada.

NotSooMinimal pisze...

Przyznaję, że robi się coraz ciekawiej! Ten klimat, dynamika wydarzeń i kłębiących się myśli u głównej bohaterki są niesamowite :)
Czekam na kolejne części!

emberiza pisze...

O, dziękuję! Miałam wrażenie, że raczej odwrotnie i zaraz zacznie się nudnawo. Zobaczymy, co pojawi dalej ;-)

NotSooMinimal pisze...

Nudy tu nie ma, w żadnym razie! Twórz dalej, świetnie Ci idzie :))

emberiza pisze...

Dziękuję Ci bardzo, to miłe!

Stokrotka pisze...

Mam nadzieję że nie potraktujesz moich słów jako podlizywanie się.... ale tekst jest naprawdę genialny...

emberiza pisze...

Ależ nie, wiem, że to czysta Twoja życzliwość. Tym bardziej dziękuję! Ale musze też popatrzeć na to z perspektywy dalszego procesu twórczego: jeśli ten kawałek uznam za genialny, to jak napiszę następną część? Jak nie zniżyć lotów i przynajmniej dorównać tym, które już powstały? Bardzo trudne. Każdy autor chce bowiem pisać coraz lepiej.

czerwona filiżanka pisze...

Szczególnie poruszające są fragmenty o Mahlerze i o pieśniach nomadów. Jest w tym tekście ogromna wrażliwość, muzykalność i uważność na szczegół. A zakończenie o mężczyźnie, który potrafi śpiewać i z wdzięcznością stanąć wobec Boga, zostaje w pamięci. Piękna opowieść o tym, jak sztuka potrafi zatrzymać czas i prowadzić człowieka dalej.

emberiza pisze...

Bardzo się cieszę, że zwróciłaś uwagę na wątek muzyczny. Motyw nomadów jest paralelny do głównego tematu wędrowania bohaterki. Dziękuję!

Stokrotka pisze...

Przecież wiesz ze genialność ma odcienie albo stopnie. Genialny jest ten twórca, który otrzymuje główną nagrodę czy odznaczenie ale także ci ktorzy otrzymują nagrodę drugą lub trzecią.

emberiza pisze...

@Stokrotka
Coś nie mogę po Twoim komentarzem wpisać, popsuło mi się...
Moja Droga, genialność jest bardzo, bardzo rzadka, nie szafujmy słowem ;-) Poprzestańmy na tym, że ktoś jest dobry, pisze dobrze, ktoś inny inaczej, co nie znaczy gorzej, ale można też pisać coraz lepiej. Zresztą, dotyczy to także innych dziedzin.
Ale zawsze może się każdemu trafić, nasunąć genialna myśl , pomysł :-))